Home » Actueel » Blog » Blog

Niet te vroeg juichen!

12 juni 2018
Martin van Berloo / Beleidsmedewerker Strategische Analyse

Op de Dag van de Verpleging verschenen mooie cijfers van het CBS over het aantal afstudeerders aan de verpleegkunde-opleidingen. In studiejaar 2016/17 haalden 9400 mbo’ers en hbo’ers een diploma Verpleegkunde; een sterke toename vergeleken met vier jaar geleden. Goed nieuws met het oog op de toenemende tekorten aan verpleegkundigen!

Beperkt uitgangspunt

In de media kregen deze cijfers uiteraard een positief kader. Ik wil het feest niet bederven, maar wel iets toevoegen. Het CBS concentreert zich in haar artikel namelijk alleen op de huidige uitstroom van gediplomeerde afgestudeerden. Dat is een beperkt uitgangspunt. Het zegt namelijk niets over de verwachte uitstroom in de komende jaren. Bovendien geeft het CBS landelijke cijfers. Het is niet vanzelfsprekend dat regionale cijfers dezelfde ontwikkelingen laten zien.

Breder kijken

Voor het voeren van adequaat arbeidsmarktbeleid is het nodig om zicht te hebben op de verwachte uitstroom van gediplomeerden. Dat kan bijvoorbeeld door te kijken naar de ontwikkeling van het aantal instromers en deelnemers aan de opleiding. En laat dat nou precies de inhoud zijn van onze onlangs gepubliceerde thema-artikelen ‘Cijfermatige onderwijsontwikkelingen in Noord-Brabant', mbo en hbo

Brabant blijft achter

Als we kijken naar de cijfers van de mbo-opleiding Verpleegkunde dan zien we dat het aantal gediplomeerden ook in Brabant fors is gestegen. De stijging in Brabant is zelfs hoger dan het landelijk gemiddelde. Ook het totaal aantal deelnemers aan de opleiding stijgt, al blijft deze achter bij het landelijke gemiddelde. Het aantal nieuwe instromers in de opleiding ontwikkelt zich positief, maar blijft achter bij het landelijk gemiddelde.

In de cijfers van de hbo-opleiding Verpleegkunde zie je in Brabant een sterke stijging van het aantal gediplomeerde uitstromers. Maar ondanks deze sterke stijging (een verdubbeling in de periode 2012-2016) bleef Brabant toch achter bij het landelijke gemiddelde. Het aantal deelnemers aan de opleiding liet in het meest recente jaar zelfs een daling zien van 2%. Daarmee wijkt Brabant af; landelijk steeg het aantal deelnemers nog. Wat betreft het aantal instromers: over de periode 2013-2017 daalde het aantal instromers met 17%. Dat is vooral te wijten aan een sterke daling in het laatste jaar. Landelijk steeg het aantal instromers juist. 

Stijging vlakt af

We kunnen concluderen dat de opleiding Verpleegkunde in Brabant mooie cijfers laat zien. Het aantal gediplomeerde uitstromers steeg fors bij de mbo-opleiding en is zelfs verdubbeld bij het hbo. Maar juich niet te vroeg! Bij het mbo zien we namelijk wel een stijging van het aantal deelnemers en instromers, maar minder sterk dan de huidige stijging van het aantal gediplomeerden. En dus valt te verwachten dat de stijging van het aantal mbo-gediplomeerden in komende jaren afvlakt.

Bij de hbo-opleiding dreigt een einde te komen aan de gemiddelde stijging van het aantal deelnemers. In het meest recente jaar daalde immers zowel het aantal deelnemers als het aantal instromers. Hiermee zal ook een einde komen aan de grote groei van het aantal gediplomeerden.

Brabant blijft achter

Bovendien valt op dat de Brabantse cijfers op bijna alle fronten achterblijven bij het landelijke gemiddelde. Een directe verklaring daarvoor heb ik niet. Wellicht is het te wijten aan het feit dat de Brabantse onderwijsinstellingen tot afgelopen jaar de instroom in opleidingen beperkten? Gelukkig zijn er inmiddels regionale afspraken gemaakt om de instroom in de opleidingen te verhogen, heeft Avans Hogeschool de numerus fixus voor de opleiding Verpleegkunde verhoogd en heeft Fontys Hogeschool deze geschrapt.